Kassatsiya shikoyati berish huquqi

Quyidagi shaxslar birinchi instantsiya sudining qonuniy kuchga kirgan va apellyatsiya tartibida ko‘rilmagan hal qiluv qarori ustidan kassatsiya shikoyati berishga haqli:

• ishda ishtirok etuvchi shaxslar;
• ishda ishtirok etishga jalb qilinmagan, ammo huquq va majburiyatlari to‘g‘risida sud qaror qabul qilgan shaxslar;
• tadbirkorlik faoliyati bilan bog‘liq nizolar bo‘yicha Tadbirkorlik sub’ektlarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish bo‘yicha vakil.

Prokuror qonunda belgilangan tartibda kassatsiya protesti keltirishi mumkin.

Hal qiluv qarori ustidan to‘liq yoki qisman shikoyat qilinishi mumkin.

Muhim: Agar birinchi instantsiya sudining hal qiluv qarori allaqachon apellyatsiya tartibida ko‘rilgan bo‘lsa, uni qayta tekshirish kassatsiya emas, qonunchilikda belgilangan boshqa qayta ko‘rish tartibida amalga oshiriladi.

Kassatsiya shikoyatini ko‘ruvchi sudlar

Tumanlararo ma’muriy sudlarning, shuningdek Qoraqalpog‘iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar ma’muriy sudlarining birinchi instantsiyada qabul qilgan hal qiluv qarorlari ustidan berilgan kassatsiya shikoyatlarini tegishincha:

• Qoraqalpog‘iston Respublikasi ma’muriy sudi;
• viloyatlar ma’muriy sudlari;
• Toshkent shahar ma’muriy sudi ko‘rib chiqadi.

Hududiy harbiy sudlar va O‘zbekiston Respublikasi Harbiy sudining birinchi instantsiyada qabul qilgan qarorlari ustidan berilgan kassatsiya shikoyatlarini O‘zbekiston Respublikasi Harbiy sudi ko‘radi.

Oliy sudning birinchi instantsiyada qabul qilgan hal qiluv qarori ustidan berilgan kassatsiya shikoyati Oliy sudning Ma’muriy ishlar bo‘yicha sudlov hay’ati tomonidan ko‘rib chiqiladi.

Shikoyatni berish tartibi

Kassatsiya shikoyati kassatsiya instantsiyasi sudiga yo‘llanadi, ammo hal qiluv qarorini qabul qilgan sudga beriladi.

Birinchi instantsiya sudi shikoyatni ish materiallari bilan birga u kelib tushgan kundan e’tiboran besh kun ichida kassatsiya instantsiyasi sudiga yuborishi shart.

Kassatsiya shikoyati yozma shaklda beriladi va shikoyat beruvchi shaxs yoki tegishli vakolatga ega vakil tomonidan imzolanadi.

Kassatsiya shikoyatini berish muddati

Kassatsiya shikoyati birinchi instantsiya sudining hal qiluv qarori qonuniy kuchga kirgan kundan e’tiboran olti oy ichida berilishi mumkin.

O‘tkazib yuborilgan muddat quyidagi hollarda tiklanishi mumkin:

• muddatni tiklash haqidagi iltimosnoma olti oylik muddat o‘tgan kundan e’tiboran uch oydan kechiktirmay berilgan bo‘lsa;
• muddatni o‘tkazib yuborish sababi sud tomonidan uzrli deb topilsa.

Muddatni tiklash yoki tiklashni rad etish haqida sud ajrim chiqaradi.

Muhim: Eski tartibdagi bir yillik muddat amalda qo‘llanilmaydi. Amaldagi umumiy muddat — hal qiluv qarori qonuniy kuchga kirgan kundan e’tiboran olti oy.

Shikoyatning mazmuni va ilovalar

Kassatsiya shikoyatida:

• shikoyat yo‘llanayotgan sud;
• shikoyat beruvchi shaxs;
• hal qiluv qarorini qabul qilgan sud;
• ish raqami va qaror sanasi;
• nizo predmeti;
• shikoyat beruvchining talablari;
• sud qarorini noto‘g‘ri deb hisoblashning huquqiy va faktik asoslari;
• ilova qilingan hujjatlar ro‘yxati ko‘rsatilishi kerak.

Shikoyat beruvchi shaxs uning va ilova qilingan hujjatlarning nusxalarini ishning boshqa ishtirokchilariga yuborishi yoki tilxat asosida shaxsan topshirishi shart.

Shikoyatga:

• davlat boji va pochta xarajatlari to‘langanligini tasdiqlovchi hujjat;
• nusxalar boshqa ishtirokchilarga yuborilganligini tasdiqlovchi hujjat;
• shikoyat vakil tomonidan imzolangan bo‘lsa, uning vakolatini tasdiqlovchi hujjat ilova qilinadi.

Ishni ko‘rish doirasi va muddati

Kassatsiya instantsiyasi sudi birinchi instantsiya sudi hal qiluv qarorining qonuniyligi va asosliligini to‘liq hajmda tekshiradi. Sud yangi dalillarni tekshirishi va yangi faktlarni aniqlashi mumkin.

Birinchi instantsiya sudida ko‘rib chiqish predmeti bo‘lmagan yangi talablar kassatsiya sudi tomonidan qabul qilinmaydi.

Kassatsiya shikoyati uni ish yuritishga qabul qilish to‘g‘risidagi ajrim chiqarilgan kundan e’tiboran bir oydan oshmagan muddatda ko‘rib chiqiladi. Alohida hollarda bu muddat sudlov hay’ati tomonidan ko‘pi bilan yana bir oyga uzaytirilishi mumkin.

Kassatsiya sudining vakolatlari

Kassatsiya instantsiyasi sudi:

• hal qiluv qarorini o‘zgarishsiz qoldirishi;
• qarorni to‘liq yoki qisman bekor qilib, yangi qaror qabul qilishi;
• hal qiluv qarorini o‘zgartirishi;
• qarorni bekor qilib, ish yuritishni tugatishi;
• arizani to‘liq yoki qisman ko‘rmasdan qoldirishi;
• qonunda belgilangan hollarda ishni boshqa sudga yuborishi mumkin.

Tartib O‘zbekiston Respublikasining Ma’muriy sud ishlarini yuritish to‘g‘risidagi kodeksi bilan belgilangan.