Судьяни рад қилиш

Судьяни рад қилиш асослари

Судья қуйидаги ҳолларда ишни кўришда иштирок этиши мумкин эмас ва рад қилиниши лозим:

у мазкур ишни аввал кўришда судья сифатида қатнашган бўлса ва унинг такроран иштирок этишига қонун йўл қўймаса;
иш илгари кўрилганда прокурор, эксперт, мутахассис, таржимон, суд мажлиси котиби, вакил ёки гувоҳ сифатида иштирок этган бўлса;
ишда иштирок этувчи шахснинг ёки унинг вакилининг қариндоши бўлса;
ишнинг натижасидан шахсан, бевосита ёки билвосита манфаатдор бўлса;
судьянинг холислиги ва беғаразлигига шубҳа туғдирувчи бошқа ҳолатлар мавжуд бўлса;
ишни кўраётган ҳайъат таркибидаги бошқа судьянинг қариндоши бўлса.

Судья рад қилиш учун асос мавжудлигини билса, ўзини ўзи рад қилиш ҳақида арз қилиши шарт.

Муҳим: Судьянинг процессуал ҳаракати ёки тараф учун номақбул бўлган қарори ўз-ўзидан уни рад қилиш учун асос ҳисобланмайди. Рад қилиш талаби судьянинг холислигига шубҳа туғдирувчи аниқ ҳолатлар билан асослантирилиши керак.

Рад қилишни билдириш тартиби

Судьяни рад қилиш ёки судьянинг ўзини ўзи рад қилиши асослантирилган бўлиши ва, қоида тариқасида, ишни мазмунан кўриш бошлангунига қадар билдирилиши керак.

Ишни кўриш бошланганидан кейин рад қилишга фақат рад қилиш учун асос тарафга кейинроқ маълум бўлган тақдирда йўл қўйилади.

Айни бир шахс томонидан айни бир асослар бўйича билдирилган такрорий рад қилиш кўриб чиқилмайди.

Рад қилиш масаласини ҳал этиш

Ишни якка тартибда кўраётган судьяга нисбатан рад қилиш масаласи тегишли суд раиси томонидан ҳал этилади.

Иш ҳайъатда кўрилаётганда:

бир судьяга билдирилган рад қилиш масаласи рад қилинаётган судья иштирокисиз қолган судьялар томонидан ҳал қилинади;
овозлар тенг бўлса, судья рад қилинган ҳисобланади;
бир нечта судьяга ёки суднинг бутун таркибига билдирилган рад қилиш суднинг тўлиқ таркиби томонидан оддий кўпчилик овоз билан ҳал қилинади.

Рад қилишни қаноатлантириш ёки рад этиш ҳақида ажрим чиқарилади.

Рад қилишнинг оқибатлари

Рад қилиш қаноатлантирилса, иш шу судда бошқа судья ёки суднинг бошқа таркиби томонидан кўрилади. Агар янги суд таркибини шакллантириш имкони бўлмаса, иш белгиланган тартибда бошқа судга ўтказилади.

Судьянинг ишни биринчи инстанцияда кўришда иштирок этгани унинг шу ишни апелляция, кассация ёки бошқа қайта кўриш босқичида кўришига тўсқинлик қилади. Худди шунингдек, ишни текшириш инстанцияларидан бирида кўрган судья уни қонунда тақиқланган бошқа инстанцияда қайта кўриши мумкин эмас.

Тартиб Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий суд ишларини юритиш тўғрисидаги кодекси билан белгиланган.