Судланганлик ҳолатини олиб ташлаш

Судланганлик нима?

Судланганлик — шахснинг жиноят содир этгани учун ҳукм қилинганидан келиб чиқадиган ҳуқуқий ҳолат. У жазо тайинланган айблов ҳукми қонуний кучга кирган кундан бошланади.

Суд томонидан жазодан озод қилинган шахс судланмаган деб ҳисобланади.

Судланганлик қачон автоматик тугалланади?

Судланганлик ҳолати:

шартли ҳукмда — синов муддати тугагач;
мажбурий жамоат ишлари, хизмат бўйича чеклаш ёки интизомий қисмга жўнатиш жазоси ўталганидан кейин;
жарима ижро этилганидан, муайян ҳуқуқдан маҳрум қилиш ёки ахлоқ тузатиш ишлари ўталганидан кейин бир йил ўтгач;
озодликни чеклаш жазоси ўталганидан кейин икки йил ўтгач;
беш йилгача озодликдан маҳрум қилиш жазоси ўталганидан кейин тўрт йил ўтгач;
беш йилдан ортиқ, аммо ўн йилдан кўп бўлмаган озодликдан маҳрум қилиш жазоси ўталганидан кейин етти йил ўтгач;
ўн йилдан ортиқ, аммо ўн беш йилдан кўп бўлмаган озодликдан маҳрум қилиш жазоси ўталганидан кейин ўн йил ўтгач тугалланади.

Муддат асосий ва қўшимча жазолар тўлиқ ўталган ёки ижро этилган кундан ҳисобланади.

Судланганлик муддатидан илгари қандай олиб ташланади?

Озодликдан маҳрум қилиш жазосини ўтаб чиққан шахсга нисбатан маъмурий жазо ёки интизомий таъсир чораси қўлланилмаган бўлса, суд Жиноят кодексининг 78-моддасидаги тегишли муддатнинг камида ярми ўтганидан кейин судланганликни олиб ташлаши мумкин.

Илтимосномани:

жазони ўтаб бўлган шахс;
унинг ҳимоячиси ёки қонуний вакили;
жамоат бирлашмаси;
жамоа шахснинг яшаш жойидаги туман ёки шаҳар судига бериши мумкин.

Илтимоснома ким ҳақида берилган бўлса, ўша шахснинг суд мажлисида қатнашиши шарт. Илтимоснома рад этилса, қайта мурожаат ажрим чиқарилганидан камида бир йил ўтгач берилиши мумкин.

Муҳим: судланганликнинг тугалланиши ёки олиб ташланиши шахсни реабилитация қилишни англатмайди. Бироқ шу пайтдан бошлаб шахс судланмаган ҳисобланади ва судланганлик билан боғлиқ ҳуқуқий оқибатлар бекор бўлади.

Тартиб Жиноят-процессуал кодексининг 544-моддасида белгиланган. Судланганлик афв этиш асосида ҳам ПФ–5439-сон Фармондаги тартиб бўйича олиб ташланиши мумкин.